Zonen van Paul Van Rafelghem restaureren monumentale kunstwerk Groot Gebonden Marmer

Het monumentale kunstwerk Groot Gebonden Marmer van de Kortrijkse kunstenaar Paul Van Rafelghem kreeg onlangs een grondige onderhoudsbeurt. De restauratie werd uitgevoerd door Wolf en Winter Van Rafelghem, zonen van de kunstenaar. Het beeld bevindt zich vandaag aan de vijver bij de begraafplaats Hoog Kortrijk en maakt deel uit van de stedelijke collectie Kunst in de Publieke Ruimte.

Het kunstwerk bestaat uit een massieve blok wit Carraramarmer die wordt omsloten door een laag lood en samengehouden door een touw. Door grote hitte tijdens een warme zomer vervormde het lood gedeeltelijk. Die vervorming maakt ondertussen deel uit van de geschiedenis van het werk en werd bewust behouden. Tijdens de restauratie werd het lood gereinigd, kreeg het marmer een enzymatische behandeling om vervuiling en aanslag te verwijderen en werd een nieuwe beschermende waslaag aangebracht. Het oorspronkelijk touw, dat door de tand des tijds was aangetast, werd vervangen door een nieuw exemplaar.

Voor de realisatie van Groot Gebonden Marmer trok Paul Van Rafelghem in de jaren tachtig naar de marmergroeven van Toscane. Daar selecteerde hij een blok helder wit Carraramarmer van acht ton. Terug in zijn atelier transformeerde hij het massieve blok tot een sculptuur die zou uitgroeien tot één van zijn bekendste werken. De kunstenaar verpakte het onderste gedeelte van het marmer in lood en bond het geheel samen met een touw. Het resultaat is een beeld dat speelt met de verwachtingen van de toeschouwer. Het harde en edele marmer lijkt plots soepel en vervormbaar, alsof het een eenvoudig pakket is dat werd samengebonden. Die verrassende omgang met materialen en hun betekenis is kenmerkend voor het oeuvre van Van Rafelghem.

De Stad Kortrijk kocht de sculptuur in 1990 aan voor de stedelijke kunstcollectie. Tot 2008 stond het werk opgesteld in de waterpartij voor Kortrijk Xpo. Bij de heraanleg van de site werd beslist het beeld niet opnieuw op die locatie te plaatsen. Het verhuisde vervolgens naar een tijdelijke opslagplaats aan de Paardenstallen. In 2020 kreeg Groot Gebonden Marmer een nieuwe, definitieve locatie aan de vijver bij de begraafplaats Hoog Kortrijk. Op dezelfde site bevindt zich ook een tweede werk van Paul Van Rafelghem, De Tombetafel. Zo vormt de omgeving een bijzondere plek waar bezoekers kunnen kennismaken met twee belangrijke sculpturen uit het oeuvre van de kunstenaar.

Paul Van Rafelghem (Brugge, 1936) woont en werkt al vele jaren in Kortrijk. Hij studeerde aan het Sint-Lucasinstituut in Gent en aan het Nationaal Hoger Instituut Ter Kameren in Brussel.

In 1970 ontving hij de Provinciale Prijs voor Beeldhouwkunst van West-Vlaanderen. Vijf jaar later kreeg hij de prestigieuze prijs Jonge Belgische Beeldhouwkunst in het Paleis voor Schone Kunsten in Brussel. Door zijn deelname aan talrijke nationale en internationale projecten bouwde hij een indrukwekkende artistieke carrière uit. Zijn werk bevindt zich vandaag in musea en privécollecties in binnen- en buitenland.

De restauratie van Groot Gebonden Marmer kadert binnen het bredere beleid van Stad Kortrijk rond kunst in de publieke ruimte. Naast het verwerven van nieuwe kunstwerken en het ontsluiten van de collectie voor bewoners en bezoekers, investeert de stad ook in het behoud, beheer en de conservatie van haar kunstpatrimonium. De voorbije jaren groeide het besef dat een aantal kunstwerken nood hadden aan onderhoud, restauratie of een nieuwe bestemming. Daarom werd beslist om de komende jaren een inhaalbeweging te maken. Via een planmatige aanpak wil de stad haar kunstcollectie duurzaam bewaren voor toekomstige generaties.

Met de restauratie van Groot Gebonden Marmer wordt niet alleen een belangrijk werk van een vooraanstaand Kortrijks kunstenaar veiliggesteld, maar wordt ook het engagement bevestigd om kunst zichtbaar, toegankelijk en in goede staat te houden in het publieke domein.